اسلام آباد:( بيورو رپورٽ)
قومي اقتصادي ڪائونسل جي اجلاس ۾ آئندہ مالي سال 2026-27 لاءِ ترقياتي بجيٽ ۾ وڏي پيماني تي ڪٽوتي جي منظوري ڏني وئي آهي، جنهن تحت مجموعي ترقياتي اخراجات ۾ 1046 ارب رپين جي گهٽتائي ڪئي وئي آهي. وفاقي وزير منصوبه بندي احسن اقبال اجلاس بعد بريفنگ ڏيندي ٻڌايو ته پي ايس ڊي پي (وفاقي ترقياتي پروگرام) کي گهٽائي هڪ هزار ارب رپين تائين محدود ڪيو ويو آهي.
وزيراعظم شهباز شريف جي صدارت هيٺ ٿيل قومي اقتصادي ڪائونسل جي اجلاس ۾ فيصلو ڪيو ويو ته ايندڙ مالي سال دوران دفاع ۽ گهرو معاملن کان سواءِ ڪنهن به نئين ترقياتي منصوبي جي شروعات نه ڪئي ويندي. حڪومتي ذريعن موجب ترجيح صرف جاري منصوبن جي مڪمل ٿيڻ کي ڏني ويندي.
صوبن جي ترقياتي بجيٽ ۾ به وڏي گهٽتائي
اجلاس ۾ صوبائي ترقياتي پروگرام ۾ به وڏي ڪٽوتي ڪئي وئي آهي. پنجاب، سنڌ، خيبرپختونخوا ۽ بلوچستان جي ترقياتي بجيٽن کي مجموعي طور تي گهٽايو ويو آهي. پنجاب جو ترقياتي بجيٽ تقريباً اڌ ڪري ڇڏيو ويو آهي، جڏهن ته سنڌ ۽ خيبرپختونخوا جي بجيٽن ۾ به نمايان گهٽتائي ڪئي وئي آهي، جڏهن ته بلوچستان جو بجيٽ برقرار رکيو ويو آهي.
اقتصادي هدف ۽ اڳڪٿيون
قومي اقتصادي ڪائونسل ايندڙ مالي سال لاءِ 4 سيڪڙو معاشي واڌ جو هدف مقرر ڪيو آهي، جڏهن ته مهانگائي جي شرح 8.2 سيڪڙو رهڻ جو اندازو لڳايو ويو آهي. اجلاس ۾ اهو به ٻڌايو ويو ته سيڙپڪاري کي 15 سيڪڙو ۽ قومي بچت کي 14.3 سيڪڙو تائين وڌائڻ جو هدف رکيو ويو آهي.
حڪومتي تخمينن موجب ملڪ جي معيشت جو مجموعي حجم 143.6 کھرب رپين تائين پهچڻ جو امڪان آهي، جڏهن ته ڪرنٽ اڪائونٽ خسارو جي ڊي پي جي 0.7 سيڪڙو تائين رهڻ جي توقع آهي.
معاشي چئلينجز ۽ سماجي صورتحال
اجلاس ۾ پيش ڪيل رپورٽ ۾ ٻڌايو ويو ته پاڪستان کي هن وقت سڀ کان وڏو چئلينج تيزي سان وڌندڙ آبادي آهي، جنهن سبب تعليم، صحت ۽ روزگار تي دٻاءُ وڌي رهيو آهي. ملڪ ۾ 2 ڪروڙ 51 لک کان وڌيڪ ٻار اسڪولن کان ٻاهر آهن، جڏهن ته غربت جي شرح 28.9 سيڪڙو ۽ بيروزگاري 7.1 سيڪڙو رڪارڊ ڪئي وئي آهي.
حڪومتي اختيارين موجب في کس آمدني گذريل هڪ ڏهاڪي کان لڳ ڀڳ جامد آهي، جنهن کي ملڪ جي ڊگهي مدي واري معاشي ڪمزوري قرار ڏنو ويو آهي.
بچت جي رقم تي سوال برقرار
اجلاس ۾ 800 ارب رپين جي بچت جو ذڪر به ڪيو ويو، پر ان رقم جي استعمال بابت واضح تفصيل نه ڏنا ويا. وفاقي وزير چيو ته ان بابت وڌيڪ وضاحت ناڻي واري وزارت ڪندي.
نتيجو
نئين ترقياتي بجيٽ جا فيصلا حڪومت جي سخت مالي پاليسي ۽ خرچن ۾ گهٽتائي جي حڪمت عملي کي ظاهر ڪن ٿا، جنهن جو سڌو اثر ايندڙ سال جي ترقياتي منصوبن ۽ عوامي سهولتن تي پئجي سگهي ٿو، جڏهن ته حڪمرانن جو چوڻ آهي ته هي قدم معاشي استحڪام لاءِ ضروري آهي.