اسلام آباد (بيورو رپورٽ): پاڪستان ۾ پيٽروليم شين جي قيمتن جي موجوده نظام ۾ وڏي تبديلي جي تياري شروع ڪئي وئي آهي، حڪومت جون 2027 تائين پيٽرول جي قيمتن کي ڊي ريگيوليٽ ڪرڻ جو عبوري هدف مقرر ڪري ڇڏيو آهي. نئين نظام تحت پيٽرول جي قيمت کي مارڪيٽ سان ڳنڍڻ جي تجويز ڏني وئي آهي، جنهن سان مستقبل ۾ عالمي مارڪيٽ ۾ تيل جي اگهن ۽ ٻين لاڳاپيل عنصرن جو اثر مقامي قيمتن تي وڌيڪ سڌي ريت پئجي سگهي ٿو.
پيٽروليم پرائسنگ ڪميٽي جي اجلاس ۾ پيٽروليم شين جي قيمتن جي نظام ۾ اهم سڌارن جي تياري تي غور ڪيو ويو، جڏهن ته قيمتن جي نئين فارمولي کي مارڪيٽ سان ڳنڍڻ جي تجويز پڻ سامهون آئي.
اجلاس ۾ آءِ ايف اي ايم جي نئين طريقيڪار جي منظوري ڏني وئي، جنهن تحت پاڪستان پيٽرول جي قيمتن کي ڊي ريگيوليٽ ڪرڻ لاءِ جون 2027 جو عبوري هدف مقرر ڪيو آهي.
ڊي ريگيوليشن جو مطلب اهو آهي ته پيٽرول جي قيمتن جي تعين ۾ حڪومتي ڪنٽرول کي تدريجي طور گهٽائي مارڪيٽ جي عنصرن کي وڌيڪ اهميت ڏني وڃي.
نئين نظام تحت عالمي تيل جي قيمتن، درآمدي لاڳت ۽ ٻين مارڪيٽ عنصرن جي بنياد تي پيٽرول جي اگهن ۾ تبديلي جو امڪان وڌي سگهي ٿو.
پيٽروليم پرائسنگ ڪميٽي جي اجلاس ۾ پيٽروليم شين جي قيمتن جي موجوده فارمولي ۾ سڌارن بابت غور ڪيو ويو.
اجلاس دوران تجويز ڏني وئي ته پيٽرول جي قيمتن جو فارمولو مارڪيٽ سان ڳنڍيو وڃي، جيئن عالمي مارڪيٽ ۾ ٿيندڙ تبديلين کي مقامي قيمتن جي نظام ۾ وڌيڪ تيزيءَ سان شامل ڪري سگهجي.
حڪومت جو مقصد پيٽروليم قيمتن جي نظام کي وڌيڪ مارڪيٽ بنياد بڻائڻ ۽ قيمتن جي تعين لاءِ هڪ نئون فريم ورڪ تيار ڪرڻ آهي.
اجلاس ۾ ڊيزل جي قيمتن ۾ وڏي اوچتي واڌ يا گهٽتائي کي منهن ڏيڻ لاءِ خاص ضابطا تيار ڪرڻ جو فيصلو پڻ ڪيو ويو.
حڪومت طرفان ان ڳالهه تي زور ڏنو ويو ته قيمتن جي نظام ۾ تبديلي دوران صارفين کي عالمي مارڪيٽ جي اوچتن لاٿ چاڙهه کان ممڪن حد تائين تحفظ فراهم ڪيو وڃي.
خاص طور تي ڊيزل جي قيمتن ۾ اوچتن وڏن اضافن سان ٽرانسپورٽ، زراعت ۽ ٻين شعبن تي سڌو اثر پئجي سگهي ٿو، تنهن ڪري قيمتن جي وڏي اتار چڙهاءَ کي منظم ڪرڻ لاءِ ضابطا تيار ڪرڻ تي غور ڪيو ويو.
پيٽروليم پرائسنگ ڪميٽي جي اجلاس ۾ آءِ ايف اي ايم جي نئين طريقيڪار کي به منظور ڪيو ويو.
هن طريقيڪار تحت حڪومت پيٽرول جي قيمتن جي تعين ۽ مارڪيٽ سان ان جي لاڳاپي کي وڌيڪ واضح ۽ منظم ڪرڻ چاهي ٿي.
جون 2027 کي عبوري هدف مقرر ڪرڻ جو مطلب اهو آهي ته ان وقت تائين پيٽرول جي قيمتن کي ڊي ريگيوليٽ ڪرڻ لاءِ گهربل نظام ۽ ضابطا تيار ڪرڻ جو عمل اڳتي وڌايو ويندو.
پيٽرول جي قيمتن کي ڊي ريگيوليٽ ڪرڻ سان مستقبل ۾ قيمتن تي عالمي مارڪيٽ جي اثرن جو ڪردار وڌيڪ وڌي سگهي ٿو. جيڪڏهن عالمي سطح تي خام تيل جون قيمتون وڌن ٿيون ته مقامي مارڪيٽ ۾ پڻ پيٽرول جي قيمتن تي ان جو اثر وڌيڪ نمايان ٿي سگهي ٿو، جڏهن ته عالمي اگهه گهٽجڻ جي صورت ۾ صارفين کي به فائدو پهچڻ جو امڪان هوندو.
بهرحال، ڊي ريگيوليشن جو حتمي طريقو، قيمتن جي نئين فارمولي ۽ صارفين کي اوچتن قيمتي جھٽڪن کان بچائڻ لاءِ ضابطا حڪومت طرفان تيار ڪيا ويندا.
پيٽرول جي قيمتن کي ڊي ريگيوليٽ ڪرڻ جو هدف پاڪستان جي آءِ ايم ايف پروگرام تحت معاشي ۽ توانائي شعبي ۾ سڌارن سان به ڳنڍيل آهي.
حڪومت هڪ اهڙو نظام ٺاهڻ چاهي ٿي، جنهن ۾ پيٽروليم شين جي قيمتن جو تعين وڌيڪ مارڪيٽ بنياد هجي ۽ حڪومتي مداخلت تدريجي طور گهٽجي.
هاڻي ڏسڻو اهو آهي ته حڪومت جون 2027 تائين پيٽرول جي قيمتن کي ڊي ريگيوليٽ ڪرڻ لاءِ ڪهڙا قدم کڻي ٿي ۽ نئين نظام تحت عام صارفين کي عالمي تيل جي قيمتن ۾ ٿيندڙ اوچتن تبديلين کان ڪيترو تحفظ فراهم ڪري سگهجي ٿو.
