لنڊن(مانيٽرنگ ڊيسڪ)
پاڪستان جي انتظام هيٺ آزاد ڄمون ۽ ڪشمير ۾ تازين سياسي ۽ سيڪيورٽي ڇڪتاڻن کان پوءِ برطانيا جي ڪجهه پارليامينٽ ميمبرن حڪومت پاڪستان کي خط لکي علائقي جي صورتحال بابت ڳڻتي ظاهر ڪئي آهي. ان خط ۾ مبينا انساني حقن جي صورتحال، سياسي ڪارڪنن جي گرفتارين ۽ احتجاجن تي پابندين بابت سوال اٿاريا ويا. ان کان پوءِ پاڪستان جي پرڏيهي آفيس سخت ردعمل ڏيندي چيو آهي ته برطانوي سياستدانن کي هڪ طرفي بيان ڏيڻ بدران پنهنجي ملڪ ۾ مثبت ڪردار ادا ڪرڻ گهرجي.
پسمنظر: آزاد ڪشمير ۾ تازي ڇڪتاڻ
آزاد ڪشمير ۾ گذريل هفتن دوران سياسي تڪرار شدت اختيار ڪري ويو. ان جو مرڪزي نقطو قانون ساز اسيمبليءَ ۾ اهي 12 سيٽون آهن جيڪي پاڪستان ۾ رهندڙ ڪشميري مهاجرن لاءِ مخصوص آهن. علائقي جي سپريم ڪورٽ تازو فيصلو ڏنو ته اهي سيٽون آئين جي تحفظ هيٺ آهن ۽ ڪنهن آئيني ترميم کان سواءِ ختم نٿيون ڪري سگهجن.
هن فيصلي کان پوءِ جوائنٽ عوامي ايڪشن ڪميٽي (JAAC) نالي تنظيم ۽ حڪومت وچ ۾ تڪرار وڌي ويو. حڪومت تنظيم تي پابندي لڳائي ۽ ڪيترن ڪارڪنن کي گرفتار ڪيو، جڏهن ته تنظيم احتجاج جاري رکڻ جو اعلان ڪيو.
تشدد ۽ جاني نقصان
گذريل ڏينهن راولاڪوٽ ۽ ٻين علائقن ۾ احتجاجن دوران سيڪيورٽي فورسز ۽ مظاهرين وچ ۾ سخت جهيڙا ٿيا. سرڪاري انگن اکرن موجب گهٽ ۾ گهٽ ست ماڻهو مارجي ويا، جن ۾ چار سيڪيورٽي اهلڪار ۽ ٽي احتجاجي شامل هئا. حڪومت جو چوڻ آهي ته ڪجهه هٿياربند ماڻهن پوليس ۽ سيڪيورٽي اهلڪارن تي فائرنگ ڪئي، جڏهن ته احتجاج ڪندڙ حڪومت تي طاقت جي استعمال جا الزام هڻن ٿا.
برطانوي پارليامينٽ ميمبرن جا خدشا
برطانيا جي پارليامينٽ جي ڪجهه ميمبرن خط ذريعي مطالبو ڪيو ته آزاد ڪشمير ۾ سياسي آزادي، احتجاج جي حق ۽ انساني حقن جي تحفظ کي يقيني بڻايو وڃي. انهن گرفتارين، پابندين ۽ تازن جهيڙن بابت آزاد جاچ جو مطالبو پڻ ڪيو. رپورٽن موجب خط ۾ برطانوي حڪومت کان به اپيل ڪئي وئي ته هو صورتحال تي نظر رکي.
پاڪستان جي پرڏيهي آفيس جو جواب
پاڪستان جي پرڏيهي آفيس ان تنقيد کي رد ڪندي چيو ته آزاد ڪشمير جا معاملا آئين ۽ قانون جي دائري ۾ حل ڪيا پيا وڃن. ترجمان موجب ڪجهه پرڏيهي سياستدان نامڪمل يا هڪ طرفي ڄاڻ جي بنياد تي راءِ قائم ڪري رهيا آهن. پرڏيهي آفيس جو چوڻ هو ته جيڪڏهن برطانوي ميمبر واقعي انساني حقن بابت فڪرمند آهن ته کين پنهنجي ملڪ ۽ دنيا جي ٻين بحرانن تي به ساڳي سنجيدگي سان ڌيان ڏيڻ گهرجي. پاڪستاني موقف موجب آزاد ڪشمير ۾ چونڊون ۽ سياسي عمل آئين موجب جاري آهن ۽ قانون جي حڪمراني برقرار رکڻ حڪومت جي ذميواري آهي.
سياسي اهميت
هي تڪرار اهڙي وقت سامهون آيو آهي جڏهن آزاد ڪشمير ۾ اسيمبلي چونڊن جي تياري هلي رهي آهي. مبصرن جو خيال آهي ته مهاجر سيٽن جو مسئلو، عوامي نمائندگي ۽ علائقي جي آئيني حيثيت ايندڙ چونڊن جا اهم موضوع بڻجي سگهن ٿا. سپريم ڪورٽ جي فيصلي سان چونڊن جي راهه ته هموار ٿي وئي آهي، پر سياسي ڇڪتاڻ اڃا ختم نه ٿي آهي.
سياسي تجزيه نگارن موجب برطانوي پارليامينٽ ميمبرن جي مداخلت ۽ پاڪستان جي سخت ردعمل سان هي معاملو هاڻي مقامي سياست کان نڪري بين الاقوامي بحث جو حصو بڻجي ويو آهي، جنهن جا اثر ايندڙ مهينن ۾ وڌيڪ واضح ٿي سگهن ٿا.